Bir Demet Menekşe

9,01

( 41 kişi yorum yaptı )

Bir Demet Menekşe

Sinema Filmi

1973

‘The Godfather Waltz’ (1972) (Nino Rota). ‘Küçücük bir terzi kız’ Nesrin ile ‘fabrikatör’ Kenan Manizade. Ama aralarında, ne olmuş nasıl olmuşsa yaş, sınıf ve daha nice farkı ortadan kaldıran sevgi.
Nesrin; “Her şeyi anlatmıştım sana bir demet menekşenin büyüsüne kapılıp. Bu muydu insanlığın? (Yüzüğü uzatıp) Sizin malınız, hakkınız geçsin istemem.”
Kenan; “Dinlesen bağışlayacaksın.”
Nesrin; “(Artık kurumuş olan çiçekleri atarak) Benim için koparıldığı günkü kadar tazeydi bu menekşeler.”
Kenan; “Nesrin, dur Nesrin, seni seviyorum. Sensiz olamam, seni seviyorum Nesrin.” [Genç kız, (bizim gibi) gözyaşları içinde Tony Osborne’un ‘Incidentally’ 33’lüğündeki (1965) ‘Samson and De lilah’ (Suit : Prelude) (1949) (Victor Young) ile yollarda koşacaktır.]

‘Paola, 11099’. Mikis Theodorakis’in ‘State of Siege’ (1973) için yaptığı ezgi ‘Bir Demet Menekşe’ ve Nesrin’deki sadelik ile öylesine uyumlu ki.
Kısa süren çiçek görüntülerinden sonra Füsun Önal’ın şarkısında (Şanar Yurdatapan) (1975) “Binlerce, yüz binlerce//**//Hepsi yaşam derdinde” diyeceği ‘İnsanlar, insancıklar’ arasına karışıveriyoruz.
O kalabalıkta bir genç kız. Nişantaşı’ndaki Butik Candan’da çalışan Nesrin. “Terziyim, daha doğrusu dikişle kazanıyorum hayatımı.” (‘Terziyim’ demeyi bile bir böbürlenme saydığından, sonraki cümle ile bunu yumuşatmaya çalışıyor.) Kuyumcu Yakup Amca’nın “Modası geçti böyle şeylerin. Eski tıraş elmas.” dediği yüzüğü satmak istiyor. “Annemin yüzgörümlüğü. Almanya’ya gideceğim. Para lazımdı. (Nesrini seslendiren Nevin Akkaya, ‘lazımdı’ derken ayı biraz fazla vurguluyor) Denkleştiremedik bir türlü.”
“600 lira eder bu. O da güzel hatırınız kırılmasın diye.” Böyle konuşarak genç kızı biraz üzen Yakup Amca, filmin sonlarına doğru Kenan’a söyleyeceği birkaç cümle ile onların beraberliklerinde etkili olacaktır.
Dükkânda misafir olarak bulunan Boya Fabrikası sahibi Kenan Manizade; “Bakabilir miyim yüzüğünüze? Güzel bir yüzük. Bana satar mısınız? Bin 500 liraya alırım.” Nesrin gittikten sonra, kahve (Yakup Amca’nınki tabağa damlamış) eşliğindeki sohbetleri sırasında, Kenan sanki yüzüğü değil genç kızın yüreğini tutuyor gibi.
O gün, güvercinlere yem verirken tekrar karşılaşırlar. (Tabaklara yem dolduran âmâ kadın aklımızdan çıkmıyor.) Rıfat Ilgaz’ın ‘Güvercinim Uyur mu?’ (1974) şiirini anımsamamak elde mi; “Sömürgen cami güvercinleri sizin olsun//**//Kuş dediğin Piyerlotisiz yaşamalı//Adaksız avlusuz şadırvansız//Buluttan süzmeli suyunu//Kuşçular çarşısında tüy dökmemeli.”
Arabası ile çalıştığı butiğe bıraktığı genç kız, Kenan için (iyi ki kaza yapmadı, yoldan çok Nesrin’e bakıyordu çünkü) fabrikasından da, çevresinden de önemli olacaktır. [İlişkilerinde önemli bir yeri olan ve kime ait olduğu harflerinden anlaşılan ‘34 KT 417’ plakalı beyaz Mercedes’i ‘Beklenen Şarkı’ (1971) filminde de görmüştük.] Yakup Amca’nın sözleri; “Aşk bu, yol yordam bilmez.”
Filmin ortalarına doğru Kenan “Seni seviyorum Nesrin” diyor. Ama o sahneye kadar bu cümleyi, değişik biçimlerde o kadar çok söylemişti ki; “Sen olmayınca hiçbir şey olmuyor sanki.”
İkisi de (Kenan “Büyük işadamı oynamaktan usandım artık” dediği varsıl; Genç kız ise “Her gün ölüyorum buralarda” dediği yoksul) çevrelerinde mutsuz.
Nesrin nişanlısından ayrılmış. “İlk aşk, insan sevip sevmediğini bile hissedemiyor”. Almanya’yı kurtarıcı gibi görüyor. “Gidersem her şey değişecek. (Nişan bozulmasaydı, belki de Kenan’la tanışamayacaktı.) [Yüzüğü Halil’e geri verişini ‘La Course Du Lièvre A Travers’ filminin (1972) aynı adlı melodisi (Francis Lai) ile izliyoruz.]
“Kalabalığı sevmiyorum” diyen Nesrin’le “Başka bir insan olmak isterdim. Çoğunlukla kaynaşmış insanlardan” diyen Kenan’ın ilişkileri öylesine çıkarsız ki, film boyunca yalnızca bir demet menekşe armağan edilir.
Yatalak annesi Aliye, evlenmemiş teyzesi Melahat, evlere şenlik dedikoducu komşuları Fatma, atölye arkadaşları Ayşe ve Sevim’le yaşayan Nesrin, babası öldüğünden ailesi için çok önemli. “Nesrin bizim her şeyimizdir. Evimizin direğidir. Ne kazansa babasının emekli aylığına katar. Geçinip gidiyoruz işte.”
Kenan ise ‘pek’ uyum sağlayamadığı karısı Banu (sigaraları bile farklı, O Samsun, Banu Kent içiyor) ve ‘hiç’ uyum sağlayamadığı Belkıs ve Taner gibi arkadaş çevresi ile yaşamak zorunda.
Bir gece (Nesrin’in doğum günü), Kulüp X’te, Onları dans ederken gören Belkıs’ın, durumu Banu’ya anlatması yalnızca Manizade ailesinin değil, kendisinin de arkadaşı ile ilişkisinin sonu olur.
1936’da, sevgilisi Simpson için tahtını terk eden İngiltere Kralı VIII. Edward gibi Kenan da sevdiğinin yanında yer alıyor. Harry Belafonte’nin şarkısı; “It was love, love alone//Caused King Edward to leave his throne.”
Yıllar sonra, içimizde Yakup Amca’nın sözleri. “Kötü çağda yaşıyoruz. Hepimizin hayatı kirli. Herkes kendi derdine düşmüş. Kimsenin kimseyi gördüğü yok. Sırt çeviriyoruz durmadan birbirimizde. Paraya açık gözlerimiz. Sen güzel bir insan bulmuşsun. Tertemiz bir kızcağız. Kıymetini bil Kenan Bey evladım. Sahip çık. Sahip çık ki, gelecek nesiller dürüstlüğü büsbütün unutmasınlar.”

Aliye Hanım’ın Nesrin’e Kenan için söyledikleri; “Çile Ocağı’na sığınanlar geri çevrilmez kızım.”
(Yazan: Murat Çelenligil)

Künye

Yönetmen Zeki Ökten
Senaryo
Yapımcı Berker İnanoğlu
Görüntü Yönetmeni Ali Yaver
Vizyona Giriş Tarihi 01 Ekim 1973
Süre 74 dk
Tür Dram, Duygusal, Psikolojik
Özellikler Renkli
Ülke Türkiye
Etiketler Aşkına Sahip çıkma, Butik, Dedikodu, Evde Kalmış Kız, Fabrika, Daha Fazlası

Oynayanlar

Hale Soygazi Hale Soygazi Nesrin
Lale Belkıs Lale Belkıs Banu
Muazzez Kurdoğlu Muazzez Kurdoğlu Nesrin'in Annesi Aliye
Güler Ökten Güler Ökten Candan
Reha Kıral Reha Kıral Melahat
Mualla Sürer Mualla Sürer Fatma
Yeşim Tan Yeşim Tan Sevim
Gülten Ceylan Gülten Ceylan Ayşe
Kayhan Yıldızoğlu Kayhan Yıldızoğlu Avukat
Nubar Terziyan Nubar Terziyan Yakup
Günfer Feray Günfer Feray Belkıs
Meral Kurtuluş Meral Kurtuluş Melahat
Nermin Özses Nermin Özses Komşu
Şule Tınaz Şule Tınaz
ömer Karahan ömer Karahan
Nilgün Atılgan Nilgün Atılgan Rol Adı Ekle
Altın Sel Altın Sel Leyla
Muammer Gözalan Muammer Gözalan Banu ile Poker Oynayan Adam
Şener Şen Şener Şen Partideki Adam
Abdurrahman Palay Abdurrahman Palay Kartal Tibet Seslendirmesi
Nevin Akkaya Nevin Akkaya Hale Soygazi Seslendirmesi
Ayşin Atav Ayşin Atav Güler Ökten Seslendirmesi
Rıza Tüzün Rıza Tüzün Nubar Terziyan Seslendirmesi
Gülen Kıpçak Gülen Kıpçak Yeşim Tan Seslendirmesi
Kartal Tibet Kartal Tibet Kenan Manizade
Suna Pekuysal Suna Pekuysal Mualla Süer Seslendirmesi
Sıdıka Duruer Sıdıka Duruer

Ekip

Kurgu Özdemir Arıtan (Kurgu)
Yapım Ekibi Mustafa Oğuz (Yapım Amiri)
Yönetmen Ekibi Yaşar Seriner (Yönetmen Yardımcısı)
Kamera Ekibi Umur Özlüer (Kamera Asistanı)
Post-Prodüksiyon Refik Onubil (Jenerik Tasarım)
Recai Karataş (Laboratuar Şefi)
Recai Karataş (Laboratuar Şefi)
Işık Ekibi Aydın Yurteri (Işık Şefi)
Mehmet Çakar (Işık Şefi)
Ses Ekibi Tuncer Aydınoğlu (Ses Kayıt)
Bican Avşar (Ses Kayıt)

Firmalar

Er Film (Yapım)
Ender Işık Servisi (Işık)
Acar Film (Hazırlık)
Acar Film (Seslendirme)

Son Yorumlar (41)

KartalTibetTutkunu avatar KartalTibetTutkunu 25 Ağustos 2017 05:51:19

Öncelikle yönetmen Zeki ÖKTEN'nin bir sinema başarısı
Aynı zaman Roman Edebiyatı'nın başarılı bir kalemşörü
Selim İLERİ'nin yeşilçama özgü bir senaryo uygulaması.
Kartal TİBET & Hale SOYGAZİ çiftin beş filmde birliktede
oynadıkları filmin için de en kıymetli "beşibiyerde" altın
değer bu filmde onları bir daha izleyerek hayran oldum
Sinema sevenleri bu müthişte filmi izletiler. Varolsunlar

TubaArtan avatar TubaArtan 22 Ağustos 2017 17:46:20

10

Bu filmin dizi olarak yeniden çekilmesini çok isterdim zira konsept günümüze çok uyumlu...

tastekne1 avatar tastekne1 20 Kasım 2016 13:47:35

10

Şahane bir film. Bu genç kızı, Hale Soygazi'den başka kim oynayabilirdi! Lale Belkıs, başka güzel. Kartal Tibet'in finalde, annenin yanındaki ezik oturuşu...
Eskiden nişanlı olan bir kız...Nişanı atmış bir kız...Tam, çamurlu sokaklardan ve pencerele rden hayatını didikleyen teyzelerden kurtulmak üzereyken dönüp yeniden "arka oda"lara sığınmak...
" Orada, güvercinler de olmayacak."
"Bir haneye, bir kurban yeter."
"Bir gün gülerek giremeyecek miyim bu eve!"
"Çile ocağına sığınanlar, geri çevrilmez yavrum."

sinemaadamı avatar sinemaadamı 08 Ekim 2015 17:27:58

psikolojik bir film. senaryo selim ileriye ait. hayata küsmüş iki insanın yolları bir kuyumcu dükkanında birleşiyor. kısa süre bir aşk başlıyor ama arada engeller vardır. kartal tibet evli , hale soygazi nişanlısı tarafından aldatılmıştır hemde en ya kın arkadaşıyla. ikiside hayattan zevk alamamakta bu esnada kartal haleyi görür tanır onu kendisine benzetir. hale ise yurdışına gitme planları yapmakta ama kartalla tanışınca fikri değişir. filmde lale belkıs paraya şöhrete ve en önemlisi dış güzelliğe önem veren vamp kadın rolünde ama sadece finalde kötülük yapıyor çünkü sonlara doğru bu aşktan haberi oluyor. filmde en güzel iki sahne şudur. biri lale belkıs bir köpek almak ister ona annelik edecem der kartal bi çoçuğumuz olabilirdi der oda beni aylarca emecek bir et yığınını ne yapayım der kartal da çoçuk yerine bir köpeğimiz olcak der patlatır espiriyi. ikinci önemli sahne ise mualla sürerin sokakta haleye dik yürü kızım damgalı insan mısın sen sahnesidir. film güzel ve tavsiye edebilirim..

Sinecan06 avatar Sinecan06 12 Haziran 2015 23:36:06

benim için başyapıttır

Revorse avatar Revorse 24 Aralık 2014 22:35:12

8

Müthis bir film...Yesilcama kazandirilmis ender nitelikte kült bir yapim.Henüz 1973 yılı olmasina rağmen böyle bir duygusallik icttakdir şayan...

Yandex.Metrica