"Ama Gene De Kendinize Bir Arkadaş Seçseniz, Mesela Benim Gibi Bir Fabrika İşçisini Değil, Kendi Seviyenizde Bir Genci Tercih Edersiniz" posteri

"Ayıp ettin! Yarın Kör Niyazi'de ziyafet hepinize. Çatlayıncaya, patlayıncaya kadar için." TOE işçisi Hüseyin Baradan ertesi gün 'doğum parası' alıyormuş. "Islatmayacak mıyız" diye soran Cüce'ye bu yanıtı veriyor. Karısı loğusa yatağındayken içki masasında yenen doğum parası(!). O zamanın meyhane adları da çok ilginçmiş.

Ocak-Şubat aylarında çevrilen film 19 Mayıs 1969, Pazartesi günü (Kadıköy) Feza ve (Üsküdar) Işık sinemalarında gösterime girmiş. Adı önce 'Acı Gün/Acı Günler' olarak düşünülmüş. Kamera arkasının 'Frank Sinatra'sı Türker İnanoğlu, 'Bay Sinema'da (Giovanni Scognamillo) (2004-Doğan Kitap) 'Hayat Kavgası'nı bir İran filminden aldığını anlatıyor (sf. 124). "Bir İran seyahatinde çok iş yapan bir film olduğunu söylediler. Konusunu da anlattıklarında enteresan geldi. Yardımcım Mehmet'i alıp sinemaya gittik... Fuat Özlüer ve Erdoğan Tünaş ikilisine senaryosunu yazdırdım (oysa afiş ve jenerikteki senarist 'Bülent Oran')." Konuşmasını şöyle bağlamış; "Bu filmi Mehmet Bozkuş yönetti. Film İran'ın aksine ülkemizde fazla beğenilmedi." Acaba "Ben yönetsem beğenilirdi" mi demek istiyor.

Son birkaç sahne öylesine yoğun ve baş döndürücü ki. Murat'ın hem çalışıp hem de okula devam ederek lise diploması alması; Gece dersleriyle üniversiteye devam etmesi; Daire Amiri olması; Şefliğinin tasdik edilerek maaşının iki misline çıkması; Filiz'in 'aranjman bestesi' yapması (ne demekse); Plak şirketiyle anlaşması; Plak başına para alması; Recep'in 'otomobil direksiyonuna biraz boşluk vererek kazaya neden olması' saniyeler içinde anlatılıyor.

Filizlerin ev çekimleri ['Lekeli Melek'ten (1969) anımsadığımız] Yeniköy'de, Avni Meserretçi'nin yalısında yapılmış. Murat ve kız kardeşi Nil'in Mecidiyeköy'deki evleri 'Namus Borcu'nda (1966) Karadayı-Cüneyt Arkın ve Horozoğlu-Turgut Özatay'ın; 'Ölmek Mi Yaşamak Mı'da (1966) Yusuf-Yusuf Sezgin'indi. Nil ve Filiz'in tuttukları '34 AN 328' plakalı 'Chevrolet' taksiyi 'Yumurcak Köprüaltı Çocuğu'nda (1970) Nihat-Cüneyt Arkın kullanacaktır.

Filmde her şey kitaba göre; Filiz derslerini 'For Children' (Béla Bartók) (1947-Boosey & Hawkes) okuyarak çalışıyor. Murat da iki eserden yararlanıyor; 'Çocuk Bakımı' (Dr. Münir Ahmet Sarpyener) (1963-İnkılâp ve AKA Kitabevleri) ve 'Auer Yemek Kitabı' (İ. Muhittin Yeğen). Karla kaplı Feriköy Mezarlığı'ndaki çekimler sırasında sanatçılar soğuktan yakınınca Yönetmen iki kutu incir dağıtmış.

'İnsanların gerçek dünyalarının servetlerinde değil kalplerinde olduğu' 60'lar. Murat, Türk Otomotiv Endüstrisi'nde işçi. Şimdi hayali cihana bedel TOE imalathane ve lokantası çok güzeldi. 'Komünist işi' diye demiryollarından vazgeçilmiş. Bari karayollarındaki 'Türk'ü, 'Devrim'i, 'Troleybüs/Tramvay'ları koruyabilseydik.

Muratların paragöz ev sahibi çok itici. Söyledikleri kalender ve 'emekçi' görüntüsüyle hiç uyuşmuyor; "Kira hazırdır herhalde. Duydum kardeşini çalgıcı mektebine yazdırmışsın. Oralara para bulacağına kiranı öde."

Mine Mutlu nikâhta ne kadar güzeldi. 1966'dan burun ameliyatı olduğu Ağustos 1968'e kadar sadece 5 film çevirmiş. Neşter uğurlu geldi galiba sonraki 8 ayda 9 filmi var.

Recep adı Önder Somer'e hiç yakışmamış. Büyük olasılıkla ilk ve sondur.

Funda Gürçen çekimler sırasında Taksim İlkokulu 2. sınıf öğrencisi. Filmde Hasan Ali Yücel İlkokulu'na gidiyor. Servis aracı olarak kullanılan ve Erler Film Şirketi'ne ait olan '34 HD 447' plakalı minibüs filmin bir sürprizi. Babası Nejat Gürçen de o günlerde Kral Faruk rolü için hazırlanıyormuş.

Funda'ya hafifçe dokunan '34 HC 161' plakalı 'şevrole'nin, 12 Kasım 1967'de bir başka kazası var. Hasan Kırkdereli yönetimindeki araba Sirkeci'de yolun karşısına geçen 70 yaşındaki Mehmet Balçık'a çarparak ölümüne neden olmuş.

Recep'in adamı Nusret Özkaya'nın 'Fosforlu Cevriye'den (1959) sonra lakabı 'Camgöz' olarak kalmış. Karısı bile 'Nusret' olarak değil 'Camgöz' olarak bilirmiş. 'Pek övünmeyi sevmezmiş' ama öpüşmeleri ve sevişmeleri ile sinema tarihine geçtiğini söylüyor. 'Paralı Askerler'in setinde  (1969) Mete Akyol'a anlattığı hoş bir anısı; "Cesur Kabadayı filmini (İzzet Günay-Gülgün Erdem) çekiyoruz. Rol icabı Gülgün Erdem'le hafif bir, afedersin, sevişme sahnemiz var. Bir atıyorum elimi, afedersin, beline. 2-3 numara çekiyorum afedersin. Netice, Hatice. Film piyasaya çıkıyor. Nişanlısı ertesi gün Gülgün Erdem'i boşuyor. Sebep bizim sevişme sahnesi. Arz ettiğim misal, sorunuza maruzatımı bildirmek içindi."

Filmin melodileri.

Herb Alpert and Tijuana Brass'ın "herb alpert's ninth" albümündeki 'Flea Bag' (1967) (Julius Wechter) Jenerikte ve Murat yemek pişirirken.

'V.I.P.s'deki (1963) (Miklós Rózsa) 'Prelude' Nil, piknikten kaçarken, babası tarafından tokatlanırken ve Osman Bey, sonda Laleleri kovarken. 'Adorable Invitation' Lale Hanım "Biz 'neredeydin' diye sorsak üvey analık, sormasak küçük hanım bu saatlere kadar gelmez" derken. 'The Letter' Recep "Üvey de olsa madem kardeşim kollamam lazım" ve Osman "Filiz'imden kopardınız beni" derken. 'The Bracelet' Üç sahnede (Osman Bey, Murat'a "Gözlerini boyamışsın kızımın" derken, Doktor 'araba ile hafif bir gezinti' önerirken ve hastanede Funda'nın yerini öğrendiğimizde).

Acker Bilk'in 'Acker: In Paris' uzunçalarındaki (1965) 'Claudette' (Acker Bilk) Filiz ve Murat'ın deniz kenarında kâğıt helvası yemeleri sahne dâhil 9 sahnede. 'Think Of Me' (Datin / Gall) Evde bebek yatağına bakarlarken ve son sahnede.

'Arabesque'deki (1966) (Henry Mancini) 'Aquarium Scene' Doğum sancıları tuttuğunda.

"Gioconda's Smile" uzunçalarındaki (1965) (Manos Hadjidakis) 'Countess Esterhazy' Filiz ve Murat ilk kez göz göze geldiklerinde. 'Virgin in My Neighborhood' ve 'Portrait of My Mother' Dolmabahçe Saat Kulesi'nin orda konuşurlarken.

'Dead Ringer'daki (1964) (André Previn) 'The Police is Waiting' Nil "Üzme kendini Filiz. Benim en iyi ilacım sizleri mutlu görmek" derken. 'Hidden Jewelry' Filiz "Kabul ederseniz sizde kalmaya geldim" derken. "You're Not Margaret" Nil "Abi bana ilaç al. Akşamüstü de kriz gelmişti siz yokken" derken.

Booker T & The MG's topluluğunun "Doin' Our Thing" 33'lüğündeki (1968) aynı adlı melodi (Steve Cropper / Donald 'Duck' Dunn / Booker T Jones / Al Jackson Jr.) Osman Bey'in Funda'yı köşke getirmesi dâhil 3 sahnede.

'Et Maintenant' (1961) (Gilbert Becaud) Recep ve Şule'nin nişanında ilk melodi.

Fausto Papetti'nin '1a Raccolta' albümündeki (1960) 'Till' (1957) (Charles Danvers / Carl Sigman) Murat nişana geldiğinde çalan melodi.

'El Cid'deki (1961) (Miklós Rózsa) 'The Barn / Love Theme / The Twins' Murat kardeşinin resmi ile dertleşirken.

'La Cumparsita' (1916) (Gerardo Matos Rodriguez) nikâhta.

'Hatari!' (1962) (Henry Mancini) için yapılan 'Just For Tonight'. Perdeyi ayarlamaya çalışan Murat çekici parmağına vurduğunda.

'The Good the Bad and the Ugly'deki (1966) (Ennio Morricone) 'The Desert / Il Deserto' doğum sırasında ve Doktor Mehmet Büyükgüngör, Funda'ya iğne yaparken.

'Lawrence of Arabia'daki (1962) (Maurice Jarre) 'Miracle' Fondaki ses "Filiz'in analığı Lale Hanım durmadan kafasını şişiriyordu kocasının" derken.

'Thunderball'daki (1965) (John Barry) 'Crash Landing / The Bomb' Osman Bey'in arabası Funda'ya çarptığında.

'Georgy Girl' (1966/67) (Tom Springfield / Jim Dale) Dedesi ile köşkte top oynarken.

'Charmaine' (1926) (Erno Rapee / Lew Pollack) Filmin bitişi dâhil iki sahnede.

Nil, Behiye Aksoy'un sesi ile Yusuf Nalkesen'in iki eserini söylüyor; 'Bana Sensiz Her Şey El-Hasretim Sana' (1967) ve 'Felek Böyle Reva Görmüş' (1963). Burada rahatsız edici bir şey var. Şule "Tam çalgılı gazino sesi. Zaten kendisi de oralara yakışır... Tam cenaze müziği" benzetmelerini yapmıştı. Senaryo gereği de olsa biraz kırıcı olmuş galiba.

Filmde ayrıca Üstün Poyraz Set Orkestrası eşliğinde Selçuk Ural ve Gönül Yazar'dan dinlediğimiz iki şarkı daha var: 'Hiç Bilmeyeceksin Seni Sevdiğimi' (1968) (Roberto Livraghi / Sezen Cumhur Önal) ve 'Şıpsevdi' (1969) (Sözler Ülkü Aker).

Mine Mutlu buradaki giysilerinin neredeyse tümünü başka filmlerde kullanmış. Nil'le 'tenefüste' konuşurkenki gömleği 'İnleyen Nağmeler'de (1969) Rıza-İsmet Ay'a "Ben, ben kör değilim" derken; Nil'e "Ama bana Abini anlatmadın hiç" dediği sahnedeki pardösüyü 'Kadrimsin'de (1969) film biterken, 'Izdırap Şarkısı'nda (1969) Sadun-Muzaffer Tema'ya evlenme teklifini, kabul ettiğini söylerken, 'Öldüren Aşk'ta (1969) Fikret-Ediz Hun'la beraber Hasan-Aydın Tezel'e gittiklerinde; Evde Béla Bartók'un kitabını okuduğu sahnedeki sabahlığı 'Tek Kurşun'da (1969) Polis Şefi-Orhan Günşiray ve Aydın-Aydın Tezel'e "Buyrun oturun, sizi dinliyorum" derken; Okulda piknik planladıkları sahnedeki önden düğmeli hırkayı 'Izdırap Şarkısı'nda (1969) babasının Fatma Hanım'a söylediklerini dinlerken; Piknikteki kazağı 'Öldüren Aşk'ta (1969) Necla-Pervin Par'a "Doğru olur mu" derken; Murat ve Nil'le kayık ve çocuk bahçesinde eğlenirkenki mantoyu 'Kaldırım Çiçeği'nde (1969) Orhan-Sadri Alışık'a "Tam tüccarmışsınız" derken ve 'Öldüren Aşk'ta (1969) jenerikte; Dolmabahçe Saat Kulesi önlerindeki döpiyesi 'Kaldırım Çiçeği'nde (1969) Orhan-Sadri Alışık'ın evine geldiğinde; Murat'a "Sizi bıktıracak bir şey mi yaptım yoksa" dediği sahnedeki pardösüyü 'Öldüren Aşk'ta  (1969) Necla-Pervin Par'a "Benim durumumda olunca insan senin kadar iyimser olamıyor" derken; "Kabul ederseniz sizde kalmaya geldim" dediği sahnedeki pardösüyü 'Öldüren Aşk'ta (1969) Yeşilköy'de; İçki yerine 'terkos suyu' dolu bardakları şerefe kaldırdıkları sahnedeki puanlı elbiseyi 'İnleyen Nağmeler'de (1969) Zeki Müren'in konserinde; Bebek karyolasını gördüğündeki kazağı 'Izdırap Şarkısı'nda (1969) 'Gözlerimden Yüzün' şarkısını söylerken ve 'Kaldırım Çiçeği'nde (1969) Nizamettin-Necdet Tosun'un hediyesini nazik şekilde geri verirken; Çocuklarının resmini çekerkenki gösterişli geceliği 'Sevdiğim Adam'da (1969) son sahnede, 'Öldüren Aşk'ta (1969) Necla-Pervin Par'la kahvaltı ederken, 'Izdırap Şarkısı'nda (1969) Pervin-Feri Cansel'i Murat-Murat Soydan'ın odasında gördüğü sahnede giyiyordu.

Murat'ı Abdurrahman Palay; Filiz'i Nevin Akkaya; Nil'i Nedret Güvenç; Recep'i Sadettin Erbil; Funda ve Aynur Aydan'ı Birsen Kaplangı; Osman Bey'i Rıza Tüzün; Şule'yi Gülen Kıpçak; Hüseyin Zan, Kudret Karadağ, Mehmet Büyükgüngör ve Ünsal Emre'yi Zafer Önen; Necdet Tosun'u Timuçin Caymaz seslendirmiş.

Konservatuvar öğretmeni Renan Fosforoğlu; Lale-Diclehan Baban; Şule-Feri Cansel; Osman Bey-Nubar Terziyan; Recep'in adamları Hüseyin Zan, Kudret Karadağ ve Nusret Özkaya; Gülten Ceylan, Aynur Aydan ve Ünsal Emre; Doktorlar Zeki Sezer ve Mehmet Büyükgüngör; Filiz'i SSK İstanbul Hastanesine götüren '34 EL 715' plakalı 'Chevrolet'; Dede torunu köşke getiren '34 ER 442' plakalı taksi çok güzeldi.

 Acker Bilk'in 'Acker: In Paris' (1965) uzunçalarındaki 'Claudette' (Acker Bilk). Surların ordalar.

Murat; "Seni aşkından kahrolacak kadar sevsem (bile) senin gibi saraylara layık bir kızı köşkünden çalıp sefaletimin karanlığına çekemem."

Filiz; "Yeryüzünde yüzlerce saray, binlerce köşk var ama Muradım bir tane. Dünyanın bütün saraylarından güzel, bütün köşklerinden sıcak. Sen neredeysen benim mutluluğum da orda Murat."

Murat; "Güzelliğin sarhoş etmeye yetiyor Filiz. Sözlerinle büsbütün delirtme."

Filiz; "Ben senin için delirmedim mi?"

Murat; "Doğru! Delirmemiş olsan bana bu kadar yakın olmazdın.

Son Yorumlar

Yandex.Metrica